Wersja z 2015-06-04

Podział systematyczny zwierząt

Część poprzednia Spis treści Część następna

Dawne pierwotniaki (Protozoa) we współczesnych systemach klasyfikacyjnych

Gdy tworzono królestwo Protista, wielu botaników i zoologów bezpodstawnie sądziło, że zostanie w jego obrębie zachowany – w takiej czy innej formie – podział na Protophyta i Protozoa, a zatem dawne pierwotniaki (Protozoa) zostaną zachowane jako grupa. Zapominano przy tym często, że sporo organizmów jednokomórkowych było omawianych zarówno w podręcznikach i na kursach botaniki, jak i zoologii (z czego ubaw mieli co światlejsi studenci). Dowodem kompletnego nieporozumienia było zwłaszcza zainteresowanie zoologów tzw. wiciowcami roślinnymi oraz śluzowcami, organizmami tymi interesowali się bowiem także botanicy, umieszczając pierwsze wśród glonów7, a drugie wśród grzybów.

Porównując dawne i współczesne systematyki odnosić się będziemy przede wszystkim do „Zarysu protozoologii” Zdzisława Raabego z 1972 roku, ale uwzględnimy też podręczniki nowsze: „Podstawy protozoologii” Anny Czapik z 1980 roku, pierwszą część pierwszego tomu „Zoologii” pod red. Grabdy (wyd. II z 1984 roku), IV wyd. „Zoologii bezkręgowców” W.A. Dogiela z 1986 roku. W systematyce Ciliata uwzględniono systemy z lat 60. i 80., stąd podwójne nazwy gromad i rzędów. Zestawienie obu dawnych podziałów przedstawia dodatkowa tabela na dole strony. Systematyka współczesna jest kombinowana, zestawiona z różnych źródeł, głównie Systema Naturae 2000.

Tutaj zaprezentujemy bardzo szczegółowo losy dawniej wyróżnianych grup Protozoa w systemie używanym w roku 2012. Poniżej przedstawiono losy dawnych typów i gromad w formie skrótowej w odniesieniu do stanu systematyki w roku 2015. W osobnym artykule przedstawiono natomiast pochodzenie obecnie wyróżnianych grup eukariontów, w tym pierwotniaków.

systematyka dawna rodzaje systematyka współczesna (2012)
typ podtyp ndgrm. gromada pdgrm. rząd rząd gromada pdtp. typ ndtp. królestwo ndkrl.
Mastigota – wiciowce Flagellata = Mastigo­phora – wiciowce Phyto­mastigina – wiciowce roślinne Eugleno­idina   Peranema, Entosiphon Pera­nemida Eugleno­idea Plico­stoma Eugleno­zoa Disci­cristata Excavata
Rhabdomonas Rhabdo­monadida
Astasia, Colacium, Khawkinea, Trachelomonas, Euglena, Phacus, Heteronema Euglenida
Phyto­monadina Volvocida Chlamydomonas – zawłotnia, Volvox – toczek, Pandorina, Eudorina, Pleodorina, Haematococcus, Stephanosphaera, Chlorogonium, Polytoma, Hyalogonium Chlamydo­monad­ales Chloro­phyceae   Chloro­phyta Viridi­plantae Archaeo­plastida
Gonium inc.sed.
Prasino­monadida Tetraselmis (incl. Platymonas) Chloro­dendr­ales Chloro­dendro­phyceae
Pedinomonas Pedino­monad­ales Trebouxio­phyceae
Mantoniella, Mamiella Mamiell­ales Mamiello­phyceae
Pyramimonas Pyrami­monad­ales inc.sed.
Heteromastix inc.sed. inc.sed.
Chryso­monadina – złoto­wiciowce Chryso­monadida Chromulina (incl. Monas8), Ochromonas, Spirochrysis, Dinobryon, Rhizochrysis, Oikomonas8, Anthophysa8, Chrysamoeba, Chrysarachnion, Poterioochromonas Chromulin­ales Chryso­phyceae   Hetero­konto­phyta Strameno­pila Chrom­alveolata
Chrysocrinus, Chrysopyxis, Chrysothylakion9 Hibberdi­ales
Hydrurus Hydrurales
Synura, Mallomonas Synur­ales Synuro­phyceae
Silico­flagellida Pedinella, Ciliophrys10, Palatinella Pedinell­ales Dictyocho­phyceae
Dictyocha, Octactis (incl. Distephanus) Dictyoch­ales
Hetero­chlorida = Xantho­phyceae – różno­wiciowce   Rhizochloris Rhizo­chlorid­ales Tribo­phyceae
Chloromeson, Chloramoeba, Heterochloris Chlor­amoeb­ales
Vaucheria Vaucheri­ales
Chloro­monadina   Vacuolaria, Gonyostomum, Chattonella Raphido­monad­ales Raphido­phyceae
Coccolitho­phorina   Chrysochromulina, Prymnesium Prymnesi­ales Prymnesio­phyceae   Hapto­phyta Hacrobia
Pontosphaera, Scyphospaera Zygo­disc­ales
Syracosphaera Syraco­sphaer­ales
Hymenomonas, Calciosolenia, Coccolithus Cocco­lith­ales
Clavosphaera inc.sed.
Crypto­monadina   Cryptomonas, Chilomonas, Hemiselmis Crypto­monad­ales Crypto­phyceae   Crypto­phyta
Dino­flagellata Dino­flagellata Gymnodinium, Gyrodinium, Plectodinium, Erythropsis, Polykrikos, Warnowia, Actiniscus (incl. Dictyocha, Gymnaster) Gymno­dini­ales Dino­phyceae Dino­flagellata Dino­zoa Alveolata
Symbiodinium Suessi­ales
Ceratium Gonyaulac­ales
Peridinium, Glenodinium Peridini­ales
Dinophysis, Ornithocercus, Triposolenia Dino­physi­ales
Blastodinium, Haplozoon, Oodinium Blasto­dini­ales Blastodino­phyceae
Syndinium, Coccidinium Syn­dini­ales Syndinio­phyceae
Cysto­flagellata Noctiluca – nocoświetlik, Craspedotella, Leptodiscus Nocti­luc­ales Nocti­luci­phyceae
Ebriida Ebria, Hermesinum Ebriida Theco­filosea Filosa Cerco­zoa Rhizaria
Zoo­mastigina – wiciowce zwierzęce inc.sed. inc.sed. Rhipidodendron11 Spongo­monadida Imbricatea
inc.sed. inc.sed. Bicosoeca (= Bicoeca) Bicosoecida inc.sed.   inc.sed. Strameno­pila Chrom­alveolata
Proto­monadina Bodonida Spiromonas Syn­dini­ales Syn­dinio­phyceae Dino­flagellata Dino­zoa Alveolata
Proteromonas, Karotomorpha Protero­monadida Protero­monadea   Opalinata Strameno­pila
Bodo, Cryptobia, Trypanoplasma, Rhynchomonas Bodonida Kineto­plastea Sacco­stoma Eugleno­zoa Disci­cristata Excavata
Thaumatomonas Thaumato­monadida Imbricatea Filosa Cerco­zoa Rhizaria
Cercomonas (= Cercobodo) Cerco­monadida Sarco­monadea
Rhizo­mastigida Dimorpha12 Di­morphida
Actinomonas12 Pedinell­ales Dictyocho­phyceae   Hetero­konto­phyta Strameno­pila Chrom­alveolata
Mastigamoeba, Mastigina Mastig­amoebida Arch­amoebae Conosa Amoebo­zoa Amoebo­zoa
Trypano­somatida Trypanosoma, Leishmania, Crithidia, Leptomonas Trypano­somatida Kineto­plastea Sacco­stoma Eugleno­zoa Disci­cristata Excavata
Choano­flagellata = Craspedo­monadida Salpingoeca, Sphaeroeca, Proterospongia, Codonosiga (= Codosiga), Monosiga Choano­flagellida Choano­flagellatae   Choano­flagellata Choano­flagellata Opistho­konta
Polyoeca, Acanthoeca, Acanthoecopsis Acanth­oecida
Meta­monadina Poly­mastigina Tricho­monadida Trimastix Tri­mastigida Anaero­monadea   Pre­axo­styla Meta­monada Excavata
Polymastix, Saccinobaculus, Dinenympha, Pyrsonympha, Streblomastix, Oxymonas Oxy­monadida
Retortamonas, Chilomastix Retorta­monadida Retorta­monadea   Fornicata
Trichomonas, Tetratrichomonas, Pentatrichomonas Tricho­monadida Tricho­monadea   Para­basalia
Pseudotrichomonas Honig­bergiellida
Histomonas, Monocercomonas Tri­tricho­monadida Tri­tricho­monadea
Parajoenia, Hyperdevescovina, Macrotrichomonas Crista­monadida Crista­monadea
Ichthyobodo Bodonida Kineto­plastea Sacco­stoma Eugleno­zoa Disci­cristata
Diplo­monadida Trepomonas, Hexamita, Spironucleus, Giardia (= Lamblia) Diplo­monadida Trepo­monadea   Fornicata Meta­monada
Calo­nymphida Coronympha, Stephanonympha, Calonympha, Snyderella Crista­monadida Crista­monadea   Para­basalia
Hyper­mastigina Lopho­monadida Lophomonas, Joenia
Tricho­nymphida Barbulanympha, Hoplonympha, Trichonympha, Eucomonympha, Teratonympha (= Teranympha), Leptospironympha Tricho­nymphida Tricho­nymphea
Spirotrichonympha Spiro­tricho­nymphida Spiro­tricho­nymphea
Opalinata   Opalina, Cepedea, Protoopalina, Zelleriella Opalinida Opalinea   Opalinata Strameno­pila Chrom­alveolata
Api­complexa = Telo­sporidia = Sporo­zoa s.str. – sporowce Perkinsea Perkinso­rida Perkinsus Perkinso­rida Perkinsea Perkinso­zoa Dino­zoa Alveolata
inc.sed. Piro­plasmida Babesia, Theileria Piro­plasmo­rida A­conoida­sida   Api­complexa
Coccidio­morpha Haemo­sporidia Plasmodium – zarodziec, Haemoproteus, Leucocytozoon Haemo­sporo­rida
Eimeriida Myriospora Proto­coccidio­rida Conoida­sida
Eimeria, Globidium, Isospora (= Diplospora), Schellakia, Lankesterella, Aggregata Eu­coccidio­rida
Adeleida Adelea, Adelina, Klossia, Haemogregarina, Cyrilia, Hepatozoon, Karyolysus
inc.sed. Sarco­sporidia Sarcocystis
Toxo­plasmida Toxoplasma
Gregarino­morpha Schizo­gregarinaria Selenidioides Archi­gregarino­rida
Ophryocystis, Machadoella, Schizocystis, Caulleryella Neo­gregarino­rida
Selenidium Eu­gregarino­rida
Eu­gregarinaria Urospora, Lithocystis, Gregarina, Lankesteria, Monocystis, Nematocystis, Pyxinoides, Porospora, Echinomera, Nina, Actinocephalus, Sciadophora, Taeniocystis, Corycella, Monoductus, Trichorhynchus, Stylocephalus
Sarcodina – zarodziowe Rhizo­poda – korzenio­nóżki Amoebo­zoa Amoebida Nuclearia Nucleariida Cristi­discoidea   Cristi­discoidea Cristi­discoidea Opistho­konta
Vahlkampfia, Naegleria, Tetramitus Schizo­pyrenida Hetero­lobosea   Percolo­zoa Disci­cristata Excavata
Pelomyxa Pelo­biontida Arch­amoebae Conosa Amoebo­zoa Amoebo­zoa
Entamoeba Ent­amoebida
Endamoeba Mastig­amoebida
Amoeba – pełzak, Chaos, Trichamoeba, Saccamoeba, Hartmannella Tubulinida Tubulinea Lobosa
Mayorella, Ouramoeba, Korotnevella, Astramoeba, Paramoeba Dactylo­podida Flabellinea
Vannella Vannellida
Thecamoeba Thec­amoebida
Acanthamoeba Acantho­podida Variosea
Janickia (=Janickina) inc.sed. inc.sed. inc.sed.
Testacea Cochliopodium Hima­tismenida Flabellinea Lobosa
Arcella, Cucurbitella, Difflugia, Centropyxis, Paraquadrula, Hyalosphenia, Heleopera, Nebela Arcellinida Tubulinea
Trichosphaerium Trichosida
Euglypha, Assulina, Cyphoderia, Paulinella Euglyphida Imbricatea Filosa Cerco­zoa Rhizaria
Phalansterium13, Spongomonas11 Spongo­monadida
Amphitrema, Ditrema Tecto­filosida Theco­filosea
Foramini­fera   Gromia14 Gromiida Gromiidea Gromiidea
Allogromia14, Lieberkuehnia, Schultzella Allo­gromiida Foramini­fera   Foramini­fera
Astrorhiza, Dendrophrya, Rhabdammina (= Rhabdamina), Iridia, Ammodiscus Astro­rhizida
Lituola, Textularia Textulariida
Spirillina, Patellina (= Patella) Spirillinida
Triloculina, Marginopora, Peneroplis Miliolida
Lagena Lagenida
Bolivina, Elphidium, Discorbis, Homotrema, Miniacina, Rotalia, Rotaliella, Rupertina, Camerina, Nummulites Rotaliida
Globigerina Globi­gerinida
Belaria inc.sed. inc.sed.   inc.sed.
Myceto­zoa – śluzowce Acrasi­ida Acrasis Acrasida Hetero­lobosea   Percolo­zoa Disci­cristata Excavata
Dictyostelium Dictyo­steliida Eu­myceto­zoa Conosa Amoebo­zoa Amoebo­zoa
Eu­myceto­zoa Protostelium Proto­steliida
Cribraria, Dictydium, Enteridium, Reticularia Liceida
Comatricha, Stemonitis Stemontida
Fuligo, Physarum Physarida
A­carpo­myxea15 Leptomyxa, Rhizamoeba Lepto­myxida Tubulinea Lobosa
Corallomyxa, Stereomyxa Stereo­myxida Variosea
Labyrinth­ulida Labyrinthula, Labyrinthomyxa Labyrinthul­ales Labyrinthulo­mycetes   Labyrinthulo­mycota Strameno­pila Chrom­alveolata
Ichthyo­sporea Aphelidium Aphelida Aphelidea   Meso­myceto­zoa Meso­myceto­zoa Opistho­konta
Corallochtrium Corallo­chytrida Corallo­chytrea
Dermocystidium, Rhinosporidium,
Sphaerothecum
Dermo­cystida Ichthyo­sporea
Amoebidium Amoebidi­ales
Ichthyophonus, Psorospermium Ichthyo­phonida
Plasmodio­phor­ida Plasmodiophora, Tetramyxa, Spongospora Plasmodio­phor­ida Phyto­myxea Endo­myxa Cerco­zoa Rhizaria
Actino­poda – promienio­nóżki Acantharia Hol­acantha Acanthochiasma, Acanthoplegma, Acanthocolla Hol­acanthida Acantharia   Radiolaria
Symph­acantha Astrolithium, Acantholithium Symphy­acanthida
Chaun­acantha Conacon Chaun­acanthida
Arthr­acantha Lithoptera (incl. Xiphoptera, Lithopteranna, Lithopteromma), Dictyacantha, Acanthometra, Dorataspis, Pleuraspis Arthr­acanthida
Actinellida Actinelius, Trizona, Astrolophus inc.sed. inc.sed.   inc.sed.
Radiolaria – promienice Spumellaria = Peripylea Hexalonche, Anthomma, Heliosoma, Haliomma, Elatomma, Thalassophysa, Thalassicolla, Collozoum Spumell­arida Polycystinea   Radiolaria
Nassellaria = Monopylea Cystradium, Tridictyopus, Amphispyris, Eucoronis, Cyrtocalpis, Dictyophimus Nassell­arida
Sticho­lonchida Sticholonche Taxo­podida Taxopodida
Phaeodaria = Tripylea Phaeodina, Phaeocolla, Cementella Phaeo­gymno­cellida Theco­filosea Filosa Cerco­zoa
Aulacantha, Astracantha Phaeo­cystida
Aulosphaera Phaeo­sphaerida
Circoporus Phaeo­calpida
Medusetta, Lirella, Challengeron Phaeo­gromida
Conchidium Phaeo­conchida
Coelodendrum Phaeo­dendrida
Helio­zoa – słonecznice Proto­myxidia = Pseudo­heliozoa Vampyrella, Arachnula A­conchu­linida Proteo­myxidea Endomyxa
Biomyxa Bio­myxida
Pontomyxa inc.sed. inc.sed.   inc.sed.
Actino­phrydia Actinophrys, Actinosphaerium, Echinosphaerium Actino­phryida Actino­chryso­phyceae   Hetero­konto­phyta Strameno­pila Chrom­alveolata
Centro­helidia Wagnerella inc.sed. inc.sed. inc.sed. Cerco­zoa Rhizaria
Pterocystis, Heterophrys, Sphaerastrum, Oxnerella, Actinocystis, Acanthocystis, Raphidiophrys Centro­helida Centro­helea   Centro­helio­zoa Hacrobia Chrom­alveolata
Desmo­thoraca Choanocystis
Actinosphaeridium, Clathrulina, Hedriocystis Desmo­thoracida Grano­filosea Filosa Cerco­zoa Rhizaria
Helio­monadida Heliomonas, Heliomorpha Helio­monadida
Gymno­sphaerida Gymnosphaera, Hedraiophrys Gymno­sphaerida Nucleo­helea Nucleo­helea
Roto­sphaerida Rabdiophrys, Pinaciophora, Pompholyxophrys, Vampyrellidium Nucleariida Cristi­discoidea   Cristi­discoidea Cristi­discoidea Opistho­konta
Amoebo­sporidia – sporowce pełzako­wate Cnido­sporidia Myxo­sporidia Myxidium, Ceratomyxa, Hoferellus, Sphaerospora, Chloromyxum, Myxobolus (incl. Myxosoma), Henneguya, Sphaeromyxa Bivalvulida Myxo­sporea   Myxo­zoa Animalia
Actino­myxidia = Actino­sporea Triactinomyxon, Synactinomyxon, Guyenotia, Siedleckiella (=Siedleckia) 16
Micro­sporidia Glugea, Pleistophora, Thelohania, Amblyospora, Perezia, Nosema Micro­sporida Micro­sporea   Micro­sporidia Fungi
A­cnido­sporidia = Asceto­spora Haplo­sporidia = Stellato­sporea Haplosporidium, Minchinia, Urosporidium Haplo­sporida Haplo­sporea   Haplo­sporea Rhizaria
Paramyxa Para­myxida Para­myxidea   Para­myxa
Marteilia Marteilliida Marteilliidea
Ciliata = Cilio­phora – orzęski Holo­tricha / Kineto­fragmino­phorea Holo­tricha / Gymno­stomata Primo­ciliata / Pro­stomata Stephanopogon Pseudo­ciliatida Percolatea   Percolo­zoa Disci­cristata Excavata
Gymno­stomata / Pro­stomata Trachelocerca, Tracheloraphis Proto­stomatida Karyo­relictea Post­cilio­desmato­phora Cilio­phora Alveolata Chrom­alveolata
Gymno­stomata / Pleuro­stomata Loxodes, Remanella Loxodida
Geleia Proto­hetero­trichida
Gymno­stomata / Pro­stomata Urotricha, Coleps, Prorodon, Pseudoprorodon, Holophrya Pro­rodontida Pro­stomatea Intra­macro­nucleata
Didinium, Monodinium, Actinobolina, Trachelius, Dileptus, Lacrymaria, Homalozoon, Spathidium Haptorida Lito­stomatea
Buetschlia, Holophryoides, Alloiozona Entodinio­morphida
Gymno­stomata / Pleuro­stomata Litonotus, Loxophyllum Pleuro­stomatida
Holo­tricha / Hypo­stomata Gymno­stomata / Nassulida Nassulopsis, Chilodontopsis Syn­hymeniida Nasso­phorea
Nassula Nassulida
Gymno­stomata / Cyrto­phorina Chlamydodon, Chilodonella Chlamydo­dontida Phyllo­pharyngea
Trochilioides, Hartmannula, Aegyriana, Allosphaerium, Dysteria Dysteriida
Gymno­stomata / Chono­tricha Kentrochonopsis, Stylochona Crypto­gemmida
Spirochona, Chilodochona, Heliochona Exo­gemmida
Holo­tricha / Vesti­buli­fera Tricho­stomata Bryophrya Bryo­phryida Colpodea
Bresslaua, Colpoda, Hausmanniella Colpodida
Woodruffia, Platyophrya Cyrto­lopho­sidida
Sonderia, Plagiopyla Plagio­pylida Plagio­pylea
Microthorax Micro­thoracida Nasso­phorea
Isotricha, Balantidium – szparkosz Vestibuli­ferida Lito­stomatea
Holo­tricha / Hypo­stomata Tricho­stomata / Apo­stomata Conidophrys Pili­suctorida Oligo­hymeno­phorea
Apo­stomata Foettingeria, Gymnodinioides, Metaphrya, Phtorophrya, Spirophrya Apo­stomatida
Chromidina A­stomato­phorida
Apo­stomata / Nassulida Pseudomicrothorax Micro­thoracida Nasso­phorea
Holo­tricha / Oligo­hymeno­phorea Hymeno­tricha Hymeno­stomata / Tetra­hymenina Deltopylum, Tetrahymena, Glaucoma, Colpidium Tetra­hymenida Oligo­hymeno­phorea
Loxocephalus, Uronema, Porpostoma, Philaster Philaster­ida
Hymeno­stomata / Penicul­ina Ichthyophthirius, Ophryoglena Ophryo­glenida
Urocentrum, Paramecium Urocentrida
Frontonia Peniculida
Hymeno­stomata / Pleuro­nematina Pleuronema, Cyclidium Pleuro­nematida
Thigmo­tricha / Pleuro­nematina Conchophthirus
Myxophyllum Philaster­ida
Hysterocineta, Ancistrum, Ancistrumina, Boveria, Hemispeira Thigmo­trichida
Holo­tricha / Kineto­fragmino­phorea Hymeno­tricha / Hypo­stomata Thigmo­tricha / Rhyncho­dina Gargarius, Sphenophrya, Ancistrocoma, Goniocoma, Hypocomagalma, Hypocomella, Hypocomides, Raabella Rhyncho­dida Phyllo­pharyngea
Holo­tricha / Oligo­hymeno­phorea Hymeno­tricha A­stomata Anoplophrya, Sieboldellina, Haptophrya, Steinella, Maupasella, Intoshellina, Monodontophrya, Radiophrya, Metaradiophrya, Hoplitophrya, Mesnilella Astomat­ida Oligo­hymeno­phorea
Protanoplophrya Thigmo­trichida
Spiro­tricha – skręto­rzęski / Poli­hymeno­phorea Hetero­tricha Peritromus, Folliculina, Eufolliculina, Stentor – trąbik, trębacz, Blepharisma, Spirostomum, Condylostoma, Fabrea, Climacostomum Hetero­trichida Hetero­trichea Post­cilio­desmato­phora
Brachonella, Metopus, Caenomorpha Armo­phorida Armo­phorea Intra­macro­nucleata
Clevelandella, Nyctotherus Cleveland­ellida
Bursaria Bursario­morphida Colpodea
Licnophora Licno­phorida Spiro­trichea
Hypo­tricha Oxytricha, Stylonychia Sporado­trichida
Hypotrichidium, Spiretella, Stichotricha, Balladyna, Kerona, Keronopsis, Epiclintes, Psammomitra Sticho­trichida
Holosticha, Uroleptus, Urostyla Uro­stylida
Uronychia, Diophrys, Aspidisca, Euplotes Eu­plotida
Oligo­tricha / Tin­tinn­ida Tintinnidium, Tintinnopsis, Codonella, Epiplocylis, Rhabdonella, Favella, Stelidiella, Tintinnus Tintinnida
Oligo­tricha Strobilidium, Strombidinopsis Choreo­trichida
Halteria Halteriida
Strombidium, Tontonia Strombidi­ida
Odonto­stomata Mylestoma, Discomorphella (= Discomorpha), Epalxella, Saprodinium Odonto­stomatida Plagio­pylea
Spiro­tricha / Kineto­fragmino­phorea — / Vesti­buli­fera Entodinio­morpha Epidinium, Opisthotrichum, Eudiplodinium, Entodinium, Diplodinium, Ostracodinium, Elytroplastron, Ophryoscolex, Epiplastron, Caloscolex, Cunhaia, Troglodytella, Elephantophilus, Cycloposthium, Spirodinium, Triadinium, Tripalmaria, Prototapirella Entodinio­morphida Lito­stomatea
Peri­tricha – wieńco­rzęski Sessilia Telotrochidium, Ophrydium, Cothurnia, Pyxicola, Thuricola, Vaginicola, Vorticella – wirczyk, Carchesium, Zoothamnium, Opercularia, Epistylis, Rhabdostyla, Campanella, Lagenophrys, Hastatella, Scyphidia, Glosatella, Ambiphrya, Ellobiophrya Sessilida Oligo­hymeno­phorea
Mobilia Trichodina, Trichodinella, Vauchomia, Urceolaria, Trichodinopsis Mobiliida
Suctoria – sysydlaczki / Kineto­fragmino­phorea — / Hypo­stomata Dendro­cometida Dendrosomides, Ophryodendron Exogenida Phyllo­pharyngea
Dendrosoma, Lernaeophrya, Trichophrya Endogenida
Dendrocometes, Discophrya Evagino­genida
A­cinetida Podophrya, Sphaerophrya, Thecacineta Exogenida
Acineta, Tokophrya Endogenida
Ephelotida Ephelota, Tachyblaston Exogenida

Zmiany w systematyce orzęsków (Ciliata) w 1980 roku:

system starszy   system z 1980
gromada pdgrm. rząd   rząd pdgrm. gromada
Holo­tricha Holo­tricha Primo­ciliata   Pro­stomata Gymno­stomata Kineto­fragmino­phorea
Gymno­stomata  
  Pleuro­stomata
Tricho­stomata   Tricho­stomata Vesti­buli­fera
Spiro­tricha   Ento­dinio­morpha   Ento­dinio­morpha
Suctoria       Suctoria Hypo­stomata
Holo­tricha Holo­tricha Gymno­stomata   Cyrto­phorina
  Chono­tricha
  Nassulida
Apo­stomea  
  Apo­stomata
Tricho­stomata  
Hymeno­tricha Thigmo­tricha   Rhyncho­dina
  Pleuro­nemat­ina Hymeno­stomata   Oligo­hymeno­phorea
Hymeno­stomata  
  Penicul­ina
  Tetra­hymen­ina
A­stomata   A­stomata
Peri­tricha   Sessilia   Peri­tricha
Mobilia  
Spiro­tricha   Hetero­tricha   Hetero­tricha   Poli­hymeno­phorea
Oligo­tricha   Oligo­tricha
  Tin­tinn­ida
Odonto­stomata   Odonto­stomata
Hypo­tricha   Hypo­tricha

Losy dawnych typów i gromad w skrócie (w odniesieniu do stanu klasyfikacji z roku 2015):

dawny podział   nowy podział (2015)
typ podtyp /
nadgromada
gromada (grupy)   królestwo typ
Mastigota Flagellata /
Phytomastigina
Phytomonadina     Archaeoplastida Chlorophyta
Coccolithophorina     Hacrobia Haptophyta
Cryptomonadina     Cryptophyta
Chrysomonadina     Heterokonta Phaeista
Xanthophyceae    
Chloromonadina    
Dinoflagellata (part.)   Alveolata Dinoflagellata
Ebriidea   Rhizaria Cercozoa
Euglenoidina     Excavata Euglenozoa
Flagellata /
Zoomastigina
Protomonadina Rhizomastigida part.   Heterokonta Phaeista
Bodonida part.   Opalinata
Bicosoeca sp.   Sagenista
Bodonida part.   Alveolata Dinoflagellata
Rhipidodendron sp.   Rhizaria Cercozoa
Bodonida part.  
Rhizomastigida part.  
Bodonida part.   Excavata Euglenozoa
Trypanosomatida
Rhizomastigida part.   Amoebozoa Conosa
Choanoflagellata   Holozoa Choanoflagellata
Metamonadina Ichthyobodo sp.   Excavata Euglenozoa
(part.)   Metamonada
Opalinata     Heterokonta Opalinata
Apicomplexa Coccidiomorpha     Alveolata Apicomplexa
Gregarinomorpha    
Piroplasmida    
Sarcosporidia    
Toxoplasmida    
Perkinsea     Perkinsozoa
Sarcodina Rhizopoda Amoebozoa Testacea part.   Rhizaria Cercozoa
Amoebida part.   Excavata Percolozoa
Amoebida part.   Amoebozoa Lobosa
Testacea part.
Amoebida part. Conosa
Foraminifera Gromia sp.   Rhizaria Cercozoa
(part.)   Foraminifera
Mycetozoa Labyrinthulida   Heterokonta Sagenista
Plasmodiophorida   Rhizaria Cercozoa
Acrasiida (part.)   Excavata Percolozoa
Acarpomyxea   Amoebozoa Lobosa
Eumycetozoa   Conosa
Acrasiida (part.)
Fonticula sp.   Holomycota Nucleariida
Ichthyosporea   Holozoa Mesomycetozoa
Actinopoda Acantharia     Rhizaria Radiolaria
Radiolaria Phaeodaria   Rhizaria Cercozoa
(part.)   Radiolaria
Heliozoa Centroheliozoa   Hacrobia Centroheliozoa
Choanocystis sp.
Actinophrydia   Heterokonta Phaeista
Protomyxidia   Rhizaria Cercozoa
Wagnerella sp.
Desmothoraca
Heliomonadida
Gymnosphaerida
Rotosphaerida   Holomycota Nucleariida
Amoebosporidia Myxosporidia     Animalia Myxozoa
Actinomyxidia16    
Microsporidia     Fungi Microsporidia
Haplosporidia     Rhizaria Cercozoa
Ciliata   (part.)   Alveolata Ciliophora
Stephanopogon sp.   Excavata Percolozoa

Dalsze zestawienia w przygotowaniu!


Przypisy

7. W klasyfikacji glonów używano często jeszcze w latach siedemdziesiątych systemu Paschera z 1931 roku. Zgodnie z nim do glonów zaliczano 9 grup w randze typów („gromad”): 1. Cyanophyta – sinice, 2. Glaucophyta – glaukofity, 3. Euglenophyta – eugleniny, 4. Pyrrhophyta – tobołki (obejmujące 3 gromady/„klasy”: 4.1. Dinoflagellatae – bruzdnice, 4.2. Cryptophyceae – kryptofity, kryptomonadowe, oraz 4.3. Chloromonadophyceae – chloromonadowe), 5. Chrysophyta – złotorośla, chryzofity (obejmujące 5 gromad/„klas”: 5.1. Chrysophyceae – złotowiciowce, 5.2. Xanthophyceae = Heterokontae – różnowiciowce, 5.3. Bacillariophyceae – okrzemki, 5.4. Coccolithophorinales – kokolitoforynowce, 5.5. Silicoflagellatae – krzemowiciowce), 6. Chlorophyta – zielenice (obejmujące 6.1. Chlorophyceae – zielenice właściwe, oraz 6.2. Conjugatophyceae – sprzężnice), 7. Charophyta – ramienice, 8. Phaeophyta – brunatnice, 9. Rhodophyta – krasnorosty. Typy 3, 4, 5 i 6 były też (przynajmniej częściowo) przedmiotem zainteresowania zoologów, obejmowały bowiem formy, które ci włączali do królestwa zwierząt. Ich klasyfikacja była jednak całkiem różna od botanicznej.

8. Rodzaje Monas, Oikomonas, Anthophysa ten zaliczano też do rzędu Eumonadida gromady Protomonadina.

9. Rodzaj Chrysothylakion zaliczano też do otwornic (Foraminifera).

10. Rodzaj Ciliophrys zaliczano też do słonecznic (Heliozoa).

11. Rodzaje Rhipidodendron i Spongomonas były także zaliczany do gromady Chrysomonadina.

12. Rodzaje Dimorpha, Actinomonas zaliczano też do rzędu Protomyxidia gromady słonecznic (Heliozoa).

13. Rodzaj Phalansterium zaliczano też do gromady Protomonadina, rzędu Choanoflagellata.

14. Rodzaje Gromia i Allogromia zaliczane były do gromady Amoebozoa, rzędu Testacea.

15. Przedstawiciele Acarpomyxea zaliczani też byli do gromady Amoebozoa, rzędu Amoebida.

16. Actinomyxidia okazały się jednym z pokoleń myksosporidiowców (Myxosporea), a nie odrębną grupą organizmów.



Część poprzednia Spis treści Część następna

Część poprzedniaWstęp do artykułuInne artykuły z dziedziny biologiiStrona główna witrynyCzęść następna